โรงงานขนาดเล็กนับหมื่นโรงงานกำลังต่อสู้เพื่อเอาตัวรอดจากการขึ้นค่าจ้างขั้นต่ำของรัฐบาล

แทนที่จะทำให้สภาพชีวิตความเป็นอยู่ของแรงงานดีขึ้น นโยบายดังกล่าวกลับส่งผลในทางตรงกันข้าม 

โรงงานขนาดเล็กและขนาดกลางโดยเฉพาะอย่างยิ่งในต่างจังหวัดกำลังได้รับผลกระทบจากการตัดสินใจขึ้นค่าจ้างขั้นตำเป็น 300 บาท (ประมาณ 930 เยน, 9 เหรียญสหรัฐ) และหลายแห่งได้ปิดโรงงานไปแล้ว

ในจังหวัดลำปางซึ่งตั้งอยู่ทางเหนือของประเทศซึ่งมีชื่อเสียงในด้านอุตสาหกรรมเซรามิกส์ พบว่าหลายโรงงานไม่มีแรงงานทำงานอยู่เลย 

โดยนายวงศ์ชัย ศรีไทย รองประธานของสมาคมเซรามิกส์ลำปาง กล่าวว่า สมาชิกของกลุ่มได้ลดจำนวนลงถึงหนึ่งในสาม คือจากเดิมที่มีสมาชิกผู้ทำเซรามิกส์ 300 รายในปีที่ผ่านมา ปัจจุบันลดเหลือ 200 ราย จำนวนแรงงานก็ลดลงจาก 12,000 ลงกว่าครึ่ง เนื่องจากการปิดตัวลงของโรงงานและการลดจำนวนพนักงาน 

นโยบายค่าจ้างสามร้อยบาทนี้ถือเป็นนโยบายสำคัญของนายกรัฐมนตรียิ่งลักษณ์ ชินวัตร ซึ่งได้รับชัยชนะจากการเลือกตั้งทั่วไปในปี 2011 โดยในช่วงแรกค่าจ้างขั้นต่ำสามร้อยบาทได้บังคับใช้ในเดือนเมษายน 2012 ในพื้นที่ 7 จังหวัดรวมถึงกรุงเทพฯ ซึ่งมีค่าจ้างขั้นต่ำที่ค่อนข้างสูงอยู่แล้ว และจากนั้นก็บังคับใช้กับจังหวัดที่เหลือคิดเป็นร้อยละ 40 และในเดือนมกราคมของปีนี้ อัตราค่าจ้างข้ันต่ำ 300 บาทได้ถูกนำไปใช้ทั่วประเทศ ซึ่งบริษัทของญี่ปุ่นที่ตั้งอยู่ในประเทศไทยก็ได้รับผลกระทบจากความไม่มั่นคงทางแรงงานดังกล่าวเช่นกัน

การลดลงของความสามารถในการแข่งขัน

ในจังหวัดตากซึ่งตั้งอยู่ทางตะวันตกเฉียงเหนือ ก็ประสบภาวะเดียวกันในโรงงานตัดเย็บเสื้อผ้า 

ชายคนหนึ่งซึ่งทำงานในโรงงานเย็บผ้าสำหรับเด็กมากว่า 5 ปี กล่าวว่าโรงงานของเขาก็ปิดตัวลงเมื่อเดือนพฤษภาคมที่ผ่านมา ภูมิภาคนี้ได้พึ่งพาแรงงานจากประเทศเมียนมาร์แต่ภายหลังจากที่รัฐบาลประกาศขึ้นค่าจ้างขั้นต่ำทำให้แรงงานได้เดินทางไปทำงานในเมืองมากขึ้น เราสูญเสียข้อได้เปรียบจากการมีค่าจ้างแรงงานต่ำ คำสั่งซื้อลดลง และเมื่อเราลดชั่วโมงการทำงานล่วงเวลาเพื่อลดต้นทุนเราก็ไม่สามารถคงกระบวนการผลิตที่มีประสิทธิภาพได้ 

ทั้งนี้แต่เดิมประเทศไทยกำหนดค่าจ้างขั้นต่ำตามความระยะห่างของภูมิภาค ยิ่งไกลยิ่งราคาค่าจ้างถูก และนี่เป็นแหล่งของความสามารถทางการแข่งขันของอุตสาหกรรมในชนชทห่างไกล แต่ระบบใหม่ที่ชี้นำโดยการบริหารของนายกรัฐมนตรียิ่งลักษณ์ ชินวัตรนั้นมีความไม่เหมาะสมที่จะยกระดับค่าจ้างขั้นต่ำทั่วประเทศ เนื่องจากแต่ละจังหวัดมีระดับของการพัฒนาทางเศรษฐกิจและระดับราคาที่แตกต่างกัน 

เช่น ค่าจ้างขั้นตำ่ของจังหวัดลำปางเพิ่มขึ้น 81% จาก 165 บาท ในช่วงเมษายน 2012 ถึงมกราคมที่ผ่านมา ส่วนจังหวัดตาก ค่าจ้างขั้นต่ำเพิ่มขึ้น 85% จาก 162 บาท 

ก่อนเดือนเมษายน 2012 ก่อนการขึ้นค่าจ้างขั้นต่ำรอบแรก ศูนย์วิจัยมหาวิทยาลัยธุรกิจบัณฑิตทำการสำรวจเจ้าของโรงงานขนาดเล็กและขนาดกลาง 685 ราย ทั่งประเทศ พบว่า โรงงานขนาดเล็กจะได้รับผลกระทบจากการขึ้นค่าจ้างขั้นต่ำ 12.5% ของผู้ตอบแบบสอบถามบอกว่านโยบายดังกล่าวบังคับให้ตนต้องปิดโรงงาน

โดยในประเทศไทยมีโรงงานขนาดย่อม ขนาดเล็ก และขนาดกลางประมาณ 300,000 โรงงาน และจากการสำรวจชี้ว่าเป็นไปได้ว่า โรงงาน 50,000 - 70,000 โรงงานจำเป็นต้องหยุดการผลิดลง

จำเป็นต้องลงใต้ดิน

ผู้จัดการบางคนกำลังพยายามจัดการกับปัญหานี้โดยการยกระดับมาตรฐานแรงงานขั้นสูงและนำเอาเครื่องจักรเข้ามาใช้ในการผลิต อย่างไรก็ตามยังมีผู้ลักลอบทำผิดกฎหมาย 

ตัวอย่างของรูปแบบการลักลอบกระทำผิดกฎหมาย เช่น บริษัททำการปลดพนักงานออกทั้งหมดแต่ยังคงสามารถดำเนินการผลิตได้ โดยโรงงานได้แบ่งส่วนการผลิตออกจากกัน ไม่จดทะเบียนในรูปแบบบริษัท แล้วส่งพนักงานที่ถูกปลดไปทำงานในที่ที่สามารถบังคับให้สามารถจ่ายค่าจ้างได้ต่ำกว่าค่าจ้างขั้นต่ำ

อีกตัวอย่างคือ รูปแบบการจัดจ้างคนภายนอก โดยบริษัทที่ต้องการแรงงานเช่น หากต้องการแรงงานเย็บผ้าจะให้แรงงานรับผ้าไปเย็บที่บ้าน และทำสัญญาในรูปแบบการจ้างเหมาทำงานแทน 

และนี่คือวิถีของแรงงานที่ไม่ได้รับความคุ้มครองจากค่าจ้างขั้นต่ำ

นโยบายนี้จึงกำลังเป็นสาเหตุของการมีค่าจ้างที่สูงขึ้นของสายพานการผลิต รวมทั้งทำให้มีราคาสินค้าและบริการที่สูงขึ้นด้วย

จากสถิติของกระทรวงพาณิชย์พบว่าราคาสำหรับอาหารที่จำเป็น เช่น ผัก ผลไม้ เนื้อสัตว์ มีราคาสูงขึ้น 6-10% เมื่อเทียบกับเดือนมิถุนายนของปีที่ผ่านมา ซึ่งส่งผลกระทบกับผู้ที่มีรายได้ต่ำ

ผู้อำนวยการของศูนย์วิจัยมหาวิทยาลัยธุรกิจบัณฑิตกล่าวว่า นโยบายดังกล่าวทำให้ผู้ประกอบการขนาดเล็กและขนาดกลางที่เป็นแรงสนับสนุนสำคัญของเศรษฐกิจไทยอ่อนแอ ซึ่งเป็นผลมาจากความไม่ระมัดระวังในการขึ้นค่าจ้างขั้นต่ำทั่วประเทศในระยะเวลาอันสั้น ทั้งนี้เห็นว่า นโยบายประชานิยมอาจจะจูงใจผู้ลงคะแนนเสียงเลือกตั้งแต่ก็เป็นแค่ผลชั่วคราวเท่านั้น ค่าจ้างไม่ได้สูงขึ้นจริงเพราะเงินเฟ้อก็ยังคงสูงขึ้นอย่างต่อเนื่อง แรงงานที่ยากจนอาจจะเป็นเหยื่อที่ได้รับผลกระทบจากนโยบายนี้

---------------------

Writer: RYOSUKE ONO

This news was published on October 03, 2013.

Source: http://ajw.asahi.com/article/asia/AJ201310030009